Honorowy dawca krwi

Choć są jednymi z najstarszych zwierząt żyjących na Ziemi, dzisiaj wykorzystuje się je w technologiach kosmicznych. Niebieska krew skrzypłoczy ma wręcz niesamowite właściwości. Ratuje ludzkie życie.

Reklama

Czasami nazywa się je żywymi skamielinami albo gatunkami kopalnymi. Niemal identyczne zwierzęta żyły na Ziemi w dewonie, czyli 400 milionów lat temu. Nie trzeba oka specjalisty, żeby zobaczyć zdumiewające podobieństwo pomiędzy wymarłymi od dawna trylobitami a skrzypłoczami.

Stary, choć nowoczesny

Skrzypłocze osiągają do 60 cm długości i 4,5 kg wagi. Mają 10 oczu, które są rozlokowane zarówno na zewnętrznej części pancerza, jak i pod nim, od spodu zwierzęcia. Jedna para oczu, ta, która znajduje się po obu stronach głowotułowia, jest soczewkowata, podobna do owadzich oczu złożonych z wielu segmentów. Oczy skrzypłoczy składają się z około 1000 soczewek każde. Odnóża zwierzęcia, a ma ich w sumie 13 par, pełnią funkcje kroczne, ale pierwsza ich para to szczękoczułki. Pod odwłokiem (zwierzęta mają budowę dwudzielną z głowotułowiem i odwłokiem) znajduje się 7 par odnóży, gdzie pierwsza z nich to genitalia zwierzęcia, pozostałych 6 par służy do pływania i równocześnie jest skrzelami. Ta oryginalna i nigdzie indziej w dzisiejszym świecie zwierząt niespotykana budowa ciała powoduje, że skrzypłocze, zwane inaczej mieczogonami, mogą funkcjonować zarówno w wodnym, jak i lądowym środowisku. Prowadzą nocny tryb życia i świetnie widzą w głębokościach. Jedzą zarówno pokarmy roślinne, jak i zwierzęce. W określonych warunkach samice wychodzą na ląd i w piasku składają do 20 tysięcy jaj. W zależności od temperatury zewnętrznej po kilku lub nawet kilkunastu tygodniach młode osobniki wędrują z powrotem do wody. Nie tylko składanie jaj w piasku i pancerz skrzypłoczy mogą przypominać żółwie (choć są to zwierzęta kompletnie ze sobą niespokrewnione), ale także długi okres życia. Mieczogony żyją kilkadziesiąt lat.

Ale to nie te cechy powodują, że mieczogony są atrakcyjne dla najnowocześniejszego przemysłu. Zarówno dla farmaceutów, biochemików, jak i dla tych, którzy budują statki kosmiczne.

Dlaczego niebieska?

Skrzypłocze mają krew koloru niebieskiego. To nie jest wśród skorupiaków czymś rzadkim, ale cechy, które posiada krew mieczogonów, powoduje naukowy zawrót głowy. Na niebieski kolor krew skorupiaków barwi hemocyjanina. To związek, który jest czynnikiem transportującym tlen. W centralnym miejscu jej cząsteczki znajduje się atom miedzi i to on nadaje niebieski kolor. W przypadku ssaków tlen transportuje podobna w budowie hemoglobina, a w jej centralnym miejscu jest atom żelaza. To on jest odpowiedzialny za czerwoną barwę krwi. A wracając do skrzypłoczy. Z niewiadomych powodów ich krew jest doskonałym antybiotykiem. W kontakcie z bakteriami gram-ujemnymi, a w zasadzie z produkowanymi przez nie toksynami, w krwi mieczogonów powstają widoczne gołym okiem grudki, a same bakterie zostają natychmiast zniszczone.

Jesteś człowiekiem pełnym pasji? Chcesz poznać świat? Chcesz dostawać powiadomienia o nowych tekstach z dziedziny nauki, podróży, historii i kultury? Polub nas na fejsbuku: SZEROKIE HORYZONTY - POZNAJ ŚWIAT.

«« | « | 1 | 2 | » | »»

aktualna ocena |   |
głosujących |   |
Ocena | bardzo słabe | słabe | średnie | dobre | super |

Zobacz

Dodaj komentarz
Gość
    Nick (wymagany lub )

    Autopromocja

    Reklama

    Reklama

    Reklama