Czas na nas

Z jaką precyzją można mierzyć czas? W zasadzie niemal z nieograniczoną. I trudno nie odnieść wrażenia, że zegarki w każdej epoce odmierzały czas z taką dokładnością, z jaką biegło życie.

Pierwszy zegar atomowy wybudowano w 1949 roku, w amerykańskim National Bureau of Standards w Wielkiej Brytanii, ale jego dokładność była mniejsza niż dokładność istniejących już wtedy zegarów kwarcowych. Dopiero kilka lat później, w 1955 roku, także w Wielkiej Brytanii powstał zegar atomowy oparty na atomach cezu. Był tak dokładny, że od tego czasu zmieniono definicję sekundy. Jak działa taki czasomierz? W zegarach atomowych wahadłem (oscylatorem) są atomy cezu, które pochłaniają promieniowanie o ściśle określonej częstotliwości, z której można wyliczyć czas. Jaką dokładność osiągają zegary atomowe? W jednym z ostatnich numerów czasopisma „Nature” ukazał się artykuł, w którym uczeni z Narodowego Instytutu Standardów i Technologii w Boulder w Kolorado opisują skonstruowane przez siebie urządzenie. Twierdzą przy tym, że to najdokładniejszy z istniejących dzisiaj na Ziemi czasomierzy. Jeden z jego twórców, doktor Jun Ye, dość obrazowo opisał jego dokładność. – Gdyby ten zegar zaczął „tykać” w chwili narodzin Ziemi, 4,5 mld lat temu, to do dziś zgubiłby albo zyskał najwyżej sekundę. Ale zdaniem konstruktorów to dopiero początek drogi. No, może środek, ale na pewno nie koniec. Autorzy publikacji w „Nature” twierdzą, że pomiar czasu czeka rewolucja. I że trzeba zmienić definicję sekundy, bo ta oparta na cezie jest za mało dokładna. Do chwili wynalezienia zegarów atomowych sekunda była definiowana czy wyliczana z obrotu Ziemi. Potem (do teraz) czas jej trwania wyliczano z drgania atomów cezu. Następny być może będzie stront. Ten pochłania promienie, które drgają z częstotliwością 430 bilionów razy na sekundę. Po co komu tak dokładne zegary? Argumenty naukowe (że dzięki nim można mierzyć bardzo subtelne zjawiska fizyczne) nie muszą wszystkich przekonywać. Tak samo jak to, że dzięki zegarom atomowym podawany jest wzorzec czasu, z którego korzystają inne zegary na świecie. Ale to wszystko jest tylko częścią opowieści. Gdyby nie dokładny pomiar czasu, nie działałyby nawigacja i komunikacja satelitarna. Tylko amerykański system GPS składa się z sieci 31 satelitów. Na pokładzie każdego z nich jest zegar atomowy. A to tylko jeden z wielu systemów, które krążą nad naszymi głowami.

«« | « | 1 | 2 | » | »»

aktualna ocena |   |
głosujących |   |
Pobieranie.. Ocena | bardzo słabe | słabe | średnie | dobre | super |

Wiara_wesprzyj_750x300_2019.jpg